Gutako bakoitzaren bizitza altxor kutxa zoragarri bat da, non koloreak harmonia handian nahasten diren. Baina askotan bularra apurtzen da eta koloreen harmonia galtzen da, batez ere Gorputz, Izpirituaren eta Izpirituaren arteko oinarrizko batasun hori galdu delako.
Ezinbesteko hiru osagai nabarmen adierazten dira guztion komunak diren ezinbesteko beharretan, gure beharrak asetzen direnean edo ez bizi ditugun sentimenduetan eta, azkenik, sentitzen dugunaren arabera zehazten diren jokabideetan.
Ate gabeko ezinbesteko beharrizanak ondoeza, samintasuna, frustrazioa, erresumina... sentimenduak pizten dizkigute, eta sentimendu horiek jokabide erretiratuak, etsaiak, oldarkorrak, errietazko portaerak edota gorroto ekintzetara eraman gaitzakete.
Bestalde, gure autonomia, benetakotasuna, sormena, konfiantza, babesa, enpatia eta abar asetzen badira, maitasun, erlaxazio, ilusio eta askatasun sentimenduak biziko ditugu, eta besteekiko gure jokabidea maitasuntsuagoa izango da beti.
Maitasunaren indar handia gure baitan eta gure baitan beti egon dadin beharrezkoa da –Chiara Lubichek “Maitatzearen artea” liburuan dioen bezala–. bat egin gaitzazu ondoan ditugunekin, hau da, elkarren mundua ulertzea, pentsamenduak eta ametsak partekatzea eta elkarren onarpenean ahalik eta gardentasun handienarekin bizitzea.
Besteengandik konfiantza eta estimu faltak inoiz egonezin edo haserre, nahasi edo axolagabe bihurtzen bagaitu, ausardiaz aurkitu behar dugu indarra besteei maitatua sentitzeko dugun beharra helarazteko, besteen konfiantzaz gozatu ahal izateko eta, apaltasunez, haien laguntza eskatzeko, desagertuta zegoela zirudien ulermen hori berraurkitzeko.
Era berean, gu bagara bestearengan erresumina, haserrea edo mingostasun sentimenduak piztu ditugunak, ausardia izan behar dugu barkamena eskatzeko eta besteari ere gure hauskortasuna ulertzen laguntzeko.
Krimenak egin eta gorrotoz jokatzen dutenekiko ere, epai moralistak zuzenean adieraztea saihestu behar dugu —onak edo txarrak, errudunak edo errugabeak, gaiak edo ezinak, gorrotagarriak edo maitagarriak—, baizik eta gure esperientzian oinarritutako epaiketak baloratu eta injustizia, prebarikazio, atezamendu edo indarkeria egoerak beti sor ditzaketela sentimendu eta epai guztietan erreakziozko sentimenduetan.
Marshall B. Rosenberg bere liburua “Indarkeriazko komunikazioa- Bizitzako hizkuntza bat” (“Le parole sono finestre oppure muri” [Hitzak leihoak edo hormak dira]-(Italiako edizioa) kontatzen du nola, amerikar bat izateagatik hiltzailetzat jo zuen palestinar baten aurrean, sakon entzun zion gizon horri, zeinari bere barneko sufrimendua nabaritu baitzuen, eta hainbat galdera egin zizkion, bere herriarekiko zein indarkeria eta injustizia sakonetik erabaki zen hitzezko erasoa ulertzeko. Berak
Gizona ulertua sentitu zen eta bihotza ireki eta amerikarrak politika bidegabe baten aldekoak zirela sinestera eraman zuen guztia adierazi zuen. Benetako harremana sortu zen haien artean, eta egun hartan, Ramadanaren amaiera zen, Rosenbergek gizona aurkitu zuen afarira gonbidatzen, eta lagunak geratu ziren.
Gizaki batek, haserreak, haserreak eta gorrotoak bultzatuta, beste gizaki bati bizitza kentzen badio, betebehar morala dugu ulertzeko betebehar morala zeintzuk izan ziren ase gabeko bizi beharrizanak sorrarazi zituen sentimendu bortitzak pertsona horren barne-armonia asaldatzeko eta horren ondorio suntsitzaile eta kaltegarriak sortzeko gai direnak.
Eta horixe saiatzen da gaur egun (gutxiegi) instituzio penal eta birhezkuntzako zenbait erakundetan, zeinak beren ekintzak sentimendu negatiboek itsututa delitu larriak egin dituztenen giza eta espiritualki errehabilitazioan oinarritu dituztenak.
Orduan bakarrik izan daiteke egindako akatsaren kontzientzia eta, hortaz, pertsonaren gaixotasun psikologikoa sendatzeko aukera, eta gero elkarrekin poztu daiteke egindako okerragatik barkamena eskatzen dutenean.
Viktor Franklek, logoterapiaren sortzaileak, "Sufritzen duen gizona" liburuan idazten du "Alderdi negatiboetatik ere, eta, beharbada, horietatik batez ere, esanahia «atera» daiteke, horrela zerbait positibo bihurtuz: sufrimendua zerbitzura; errua, berriz; heriotza, ekintza arduratsurako motibazio gisa«eta horrela norberaren errua gainditzea.
